Znajdź prawnika / kancelarię

Organizacje zbiorowego zarządzania
2010-08-16
Drukuj ten artykuł
Organizacje zbiorowego zarządzania to stowarzyszenia zrzeszające twórców, artystów wykonawców, producentów lub organizacje radiowe i telewizyjne, których statutowym zadaniem zbiorowe zarządzanie i ochrona powierzonych im praw autorskich lub praw pokrewnych oraz wykonywanie uprawnień wynikających z ustawy.

Utworzenie organizacji zbiorowego zarządzania

Powstanie OZZ unormowane jest w ustawie Prawo o stowarzyszeniach (art.9 - 22 pr. aut.). Można wyróżnić następujące czynności niezbędne do powstania OZZ:

  • do założenia stowarzyszenia wymagana jest liczba co najmniej 15 osób; osoby zakładające stowarzyszenie uchwalają jego statut i wybierają komitet założycielski (art. 9 pr. stow.),
  • komitet założycielski składa do sądu rejestrowego wniosek o rejestrację wraz ze statutem, listą założycieli, zawierającą imiona i nazwiska, datę i miejsce urodzenia, miejsce zamieszkania oraz własnoręczne podpisy założycieli, protokół z wyboru komitetu założycielskiego, a także informację o adresie tymczasowej siedziby stowarzyszenia (art.12 pr. stow.),
  • sąd rejestrowy wydaje postanowienie o zarejestrowaniu stowarzyszenia po stwierdzeniu, że jego statut jest zgodny z przepisami prawa i założyciele spełniają wymagania określone ustawą (art. 16 pr. stow.),
  • stowarzyszenie uzyskuje osobowość prawną z chwilą wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego (art. 17 ust. 1 pr. stow.),
  • do podjęcia działalności przez organizację zbiorowego zarządzania konieczne jest uzyskanie zezwolenia ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego.

Domniemania z art. 105 ust. 1 pr. aut.

Domniemywa się, że organizacja zbiorowego zarządzania jest uprawniona do zarządzania i ochrony w odniesieniu do pól eksploatacji objętych zbiorowym zarządzaniem (art. 105 ust. 1 pr. aut.)

Krótko mówiąc, ustawodawstwo w art. 105 ust. 1 pr. aut. wprowadza dwa rodzaje domniemań:

1) domniemanie uprawnienia do zarządzania i ochrony praw objętych zezwoleniem na zbiorowe zarządzanie;

2) domniemanie legitymizacji procesowej w tym zakresie.

Wybrane orzecznictwo sądowe:

  • Wyrok SN z 10 grudnia 2004 r. , III CK 99/04, LEX nr 183749: "Zakres domniemania uprawnienia organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi do zarządzania i ochrony praw autorskich lub pokrewnych wynika z umów zawierancyh z twórcami i artystami wykonawcami, zatem zakres zbiorowego zarządzania musi być tożsamy z treścią zezwolenia Ministra Kultury i Sztuki. Fakt posługiwania się przez organizację zbiorowego zarządzania prawami autorskimi zatwierdzonymi tabelami wynagrodzeń za korzystanie z utworów lub artystycznych wykonań objętych zbiorowym zarządzaniem (art. 108 pr. aut.) nie świadczy o posiadaniu przez nią zezwolenia w omawianym zakresie"

  • Wyrok SA w Warszawie z 12 września 2000 r., I ACa 1634/99, OSA 2001 , nr 11, poz. 57: "Domniemanie prawne dotyczące legitymacji procesowej organizacji zbiorowego zarządzania dotyczy tylko takich sytuacji, gdy organizacja taka uzyskała zezwolenie na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi. Zakres zarządzania, a tym samym legitymacja procesowa, tak w zakresie pól eksploatacji, jak i rodzaju utworów, winna wynikać z treści zezwolenia"

  • Wyrok SA w Warszawie z 16 listopada 2004 r., VI ACa 297/04, Apel.-W-wa 2006, nr 1, poz. 5: "Do uchylenia domniemania określonego w art. 105 ust. 1 pr. aut. podmiot kwestionujący legitymację danej organizacji w odniesieniu do określonych praw musi nie tylko wskazać, że istnieje inna organizacja działająca w tym zakresie, lecz jeszcze wykazać, że organizacja ta powołuje się wobec niego na swój tytuł do tych samych praw"

Źródło:

J. Sieńczyło-Chlabicz, "Prawo własności intelektualnej", s.136-144, Warszawa, 2009

AutorAnna Marlena Germanowicz-studentka Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku. Swoje zainteresowania koncentruje głównie na prawie podatkowym i prawie finansowym.

Zobacz także:

Forum Prawnikow

Testy na aplikacje

Praktyki studenckie organizowane przez Instytucje Publiczne

Sonda

Czy zaproponowany zakres deregulacji zawodów prawniczych jest wystarczający?

Prawnik.pl dla prawnika

Jak się uczyć do aplikacji

Poradnik ma na celu wskazanie zdającym tego, na co powinni zwrócić szczególną uwagę podczas przygotowań do egzaminu na aplikacje
Praca dla prawnika

Zachęcamy do zamieszczania i przeglądania ogłoszeń rekrutacyjnych na portalu Prawnik.pl.
Prawo pracy dla prawników - konferencja

W dniach 20-21 czerwca 2012 roku odbędzie się spotkanie nt. „Prawo pracy dla prawników”.
Ustawa o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie. Komentarz

Autorzy: dr Andrzej Kiełtyka i Andrzej Ważny