Niedziela, 11 grudnia 2016
serwis rekomenduje gazetaprawnia.pl
statystyki

Praktyka czyni mistrza

14.04.2016, 05:29
  • Wyślij
  • Drukuj

Zbliżające się wybory do władz warszawskiej adwokatury skłaniają do refleksji nad metodologią kształcenia aplikantów adwokackich oraz doskonalenia zawodowego adwokatów.

Reklama

W programach wyborczych pojawiają się postulaty zmiany sposobu kształcenia aplikantów w kierunku praktycznego wykonywania zawodu.

Szkolenia organizowane przez Okręgową Radę Adwokacką w Warszawie powinny zapewniać aplikantom adwokackim możliwość zdobycia praktycznej wiedzy zawodu, bez konieczności obywania dodatkowo płatnych kursów doszkalających.

Należy zatem zdefiniować jak i czego uczyć aplikantów.

Ważnym przykładem praktycznych umiejętności jest sztuka zadawania pytań przez pełnomocników i obrońców. Wielokrotnie na sali sądowej doświadczamy tego, jak kluczowa jest dla procesu umiejętność zadawania pytań. Zeznania świadków i stron mogą mieć decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia sporu. W systemie anglosaskim umiejętność stawiania właściwych pytań jest najlepszym miernikiem warsztatu prawnika procesowego. W Polsce jest niedoceniana.

Sprawne przeprowadzenie przesłuchania to podstawa ustalenia stanu faktycznego. Sztuka zadawania pytań jest ważnym dla procesu zagadnieniem, wskazuje sądowi istotę sporu i pomaga w wykazaniu wiarygodności przesłuchiwanego.

Choć istnieją uregulowania zarówno w postępowaniu cywilnym jak i karnym określające sposób przesłuchiwania świadków, np. zakaz zadawania pytań sugerujących uregulowany w procedurze karnej, zaś w cywilnej wynikający z orzecznictwa Sądu Najwyższego, to w praktyce często pełnomocnicy i obrońcy nie potrafią odróżnić pytania sugerującego od neutralnego. Nierzadko mają trudności z ich właściwym sformułowaniem pytając: „Czy potwierdza pan, iż…” albo „Czy prawdą jest, że …” nie dostrzegając, iż to jest właśnie zdanie sugerujące.

Istotną rolę w przesłuchaniu świadków odgrywają sędziowie. To oni prowadzą i kierują przesłuchaniem, uchylają pytania. Nabycie umiejętności zadawania pytań zakończyłoby konieczność dyskusji z sędzią przewodniczącym, czy dane pytanie jest sugerujące czy też nie. Jak również zakończyłoby praktykę przerywania stronie przeciwnej i żądania uchylania pytań. Wprowadza to niepotrzebne napięcie na sali sądowej, w szczególności dla przesłuchiwanego świadka.

W polskim systemie prawnym brak rozróżnienia między sposobem przesłuchiwania „własnych” świadków, a świadków strony przeciwnej, którzy są przecież powołani po to, aby obalać twierdzenia drugiej strony. Nie ma anglosaskiego rozróżnienia pomiędzy „examination in chief”, czyli sposobem przesłuchiwania własnych świadków, którzy w swobodny sposób , bez sugestii mają odpowiedzieć co wiedzą w sprawie, a „cross-examination”, czyli atakowaniem pytaniami świadków strony przeciwnej.

Konsekwencją braku szczegółowych regulacji w zakresie sposobu i techniki przesłuchań jest niedocenianie sztuki zadawania pytań w trakcie szkoleń zawodowych. Nie chodzi o to, aby wprost przeszczepiać na polski grunt zagraniczne rozwiązania, ale zwrócić uwagę na rolę jaką odgrywa w procesie umiejętność zadawania pytań. Szkolenie zawodowe adwokatów i aplikantów powinno obejmować praktyczne warsztaty z sędziami, którzy mają doświadczenie i wiedzę o sztuce zadawania pytań.

Podobnie ważna dla praktyki adwokackiej jest umiejętność zgłaszania zastrzeżeń do protokołu rozprawy w postępowaniu cywilnym, wiedza o roli pełnomocnika w zadawaniu pytań prejudycjalnych do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, a także powoływania się wprost na przepisy konstytucji oraz europejskiej konwencji praw człowieka.

Justyna Metelska i Monika Gąsiorowska - kandydatki w wyborach do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Zapoznaj się z regulaminem i kup licencję
Źródło:Prawnik.pl
Tagi:adwokat
Śledź nas na:

Polecamy

  • Rising Stars 2016

    30 wschodzących gwiazd prawa

    30 wschodzących gwiazd prawa

    Podium 5. edycji konkursu Rising Stars Prawnicy – liderzy jutra 2016 zdominowały kobiety - adw. Karolina Schiffter, prawnik Magdalena Pszczółka i adw. Małgorzata Mączka-Pacholak.

  • Rynek

    Specjalizacja szansą dla młodych

    Specjalizacja szansą dla młodych

    Znalezienie swojej niszy to dziś warunek zaistnienia na konkurencyjnym rynku – przekonuje Karolina Schiffter, zwyciężczyni 5. edycji konkursu Rising Stars Prawnicy – liderzy jutra.

  • Prowadzenie sprawy

    Terminologiczny mętlik

    Terminologiczny mętlik

    Aktualnie Sąd Najwyższy bada zagadnienie dotyczące przyznawania kosztów pomocy prawnej udzielanej z urzędu w sytuacji, w której udział pełnomocnika w sprawie nie był znaczący. Być może rozstrzygając ten problem, pochyli się przy okazji nad znaczeniem pojęciem „prowadzenie sprawy” - piszą adw. Lucyna Staniszewska i apl. adw. Marta Hermanowicz z kancelarii FILIPIAKBABICZ.

  • Wywiad

    Zestaw mitów prawniczych

    Zestaw mitów prawniczych

    Racjonalny prawodawca to fikcja. Fikcją jest rozdział władzy sądowniczej od wykonawczej. Oraz to, że sędziowie są tylko „ustami ustawy”, że jedynie stosują prawo, lecz go nie tworzą - mówi prof. Bartosz Brożek.